ويژگى هاى خداجويان واقعى « وَبَقِىَ رِجَالٌ غَضَّ أَبْصَارَهُمْ ذِكْرُ الْمَرْجِعِ ، و أَرَاقَ دُمُوعَهُمْ خَوْفُ الَْمحْشَرِ » ( و مردان ديگرى هستند كه چشمهايشان را ياد قيامت شكسته است ، و ريخته است اشكهاى آنها را ترس از محشر . ) « غَضّ » يعنى شكستن . خداوند در قرآن مى فرمايد : ( قل للمؤمنين يغضّوا من أبصارهم ) ( 1 ) اى پيغمبر به مؤمنين بگو چشمهاى خود را بشكنند ; يعنى با چشم تيز به زنهاى مردم نگاه نكنند ، چشمتان را بشكنيد ، چشم چرانى نكنيد ، با توجّه به زنهاى مردم نگاه نكنيد . كسى كه به دنيا توجّه ندارد ، نگاه مىكند اما با بى اعتنايى نگاه مىكند ، علاقه به مال و رياست و آقايىِ دنيا ندارد . « مَرجع » يعنى مكان و زمان رجوع ، يعنى خدا و قيامت و معاد ; ( إنّا لله و إنّا اليه راجعون ) ( 2 ) ما از خداييم و به سوى خدا برگشت مى كنيم . « مَحشَر » اسم مكان است ، يعنى مكان جمع شدن . خداجويان واقعى اين گونه هستند كه ياد قيامت ، ياد روز حساب و كتاب ، ياد روزى كه ( من يعمل مثقال ذرّة شرّاً يره ) ( 3 ) هر كس كوچكترين شرّ و بدى انجام داده باشد آن را مى بيند ، ياد روزى كه وقتى نامه عمل انسان را به دست او مى دهند با تعجّب مى گويد ( مال هذا الكتاب لايغادر صغيرة و لا كبيرة الاّ أحصيها ) ( 4 ) اين چه نوشته اى است كه كوچك و بزرگ اعمال ما در آن ثبت شده است ، آنها را از توجّه به دنيا باز مى دارد ، و با بى اعتنايى به دنيا و مال و مقام آن نگاه مى كنند ، و ترس از محشر اشك آنها را جارى مى سازد .

--> 1 - سوره نور ، آيه 30 2 - سوره بقره ، آيه 156 3 - سوره زلزلة ، آيه 8 4 - سوره كهف ، آيه 49